Onet opisuje wątpliwości wobec produkcji filmowych finansowanych przez PFN w czasach rządów PiS

Polska Fundacja Narodowa – film – nieprawidłowości Nawet 6 milionów złotych miała wydać w 2019 roku Polska Fundacja Narodowa na produkcję niezrealizowanego filmu o Merianie C. Cooperze, amerykańskim filmowcu i pilocie Eskadry Kościuszkowskiej w wojnie polsko-bolszewickiej, odznaczonym Orderem Virtutti MIlitari. Sprawę, którą może zająć się prokuratura, opisuje Onet w najnowszym tekście o działalności PFN w czasach rządów PiS. Weteran amerykańskiej eskadry pod polskim dowództwem, Merian C. Cooper był scenarzystą i reżyserem m.in. popularnego „King Konga”, który na ekranach kin pojawił się w 1933 roku. Film o Amerykaninie miał był dowodem stuletniego sojuszu Polski ze Stanami Zjednoczonymi i umacniać obecne związki pomiędzy państwami także w strukturach NATO. Ówczesny prezes PFN Maciej Świrski powierzył produkcję filmu producentowi Markowi Żydowiczowi, organizatorowi festiwalu Camerimage. Miała być to produkcja obsadzona przez cenionych na świecie aktorów. Napisanie scenariusza zlecono Mattowi Charmanowi, znanemu ze współpracy m.in. ze Stevenem Spielbergiem. Koszt scenariusza pozostaje nieznany, ponieważ chronią go zapisy umowy. Jak powiedział Onetowi Marek Żydowicz, film nie powstał z powodu pandemii COVID-19, a następnie wybuchu wojny ukraińsko-rosyjskiej. Te wydarzenia doprowadziły do inflacji i niepewności gospodarczej, które podniosły koszty produkcji, a dodatkowo część zdjęć miała być kręcona na Ukrainie. Niedoszłą produkcją zainteresowały się obecne władze Polskiej Fundacji Narodowej, które mają poinformować prokuraturę. Onet opisuje również nieścisłości wokół innego, powstałego tym razem filmu o Merianie C. Cooperze. Fillm dokumentalny „Trzy śmierci Meriana Coopera” miał swoją premierę w listopadzie, a za jego produkcję odpowiadała dziennikarka Anita Gargas. Na tę produkcję Polska Fundacja Narodowa przeznaczyła ćwierć miliona złotych. Onet dowiedział się nieoficjalnie, że PFN zażądała od Gargas zwrotu dotacji, ponieważ nie przedstawiła w całości dokumentacji wydatków oraz nie wyjaśniła wątpliwości Fundacji w tej sprawie. Dziennikarka przekonuje, że prawidłowo rozliczyła środki. Z informacji Onetu wynika, że Anita Gargas nie zamierza zawracać pieniędzy. Za pieniądze z Polskiej Fundacji Narodowej miał powstać również film dokumentalny o Zofii Saran, 19-latce która wstąpiła do Milicji Obywatelskiej, by przekazywać informacje partyzantom Hieronima Dekutowskiego ps. Zapora. Za produkcję „Zosi” odpowiada dziennikarz Cezary Gmyz, który otrzymał 100 tysięcy złotych na kwerendę i scenariusz. Dziennikarz powiedział Onetowi, że scenariusz jest gotowy, a PFN otrzymała od niego rozliczenie grantu. Stwierdził, że nowe władze Fundacji nie chcą kontynuować produkcji, ale zainteresowanie wyraził nią IPN.IAR/Informacyjna Agencja Radiowa/Onet/d Pilecki/w Wj